ટ્રમ્પનો ઈઝરાયલને સંદેશ: ઈરાન સામે બચાવ્યું, હવે યુદ્ધનો ખર્ચ ચૂકવો

અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથેના યુદ્ધ અને ઈઝરાયલની સુરક્ષાને લઈને મોટું નિવેદન આપ્યું છે. ટ્રમ્પે દાવો કર્યો છે કે જો અમેરિકા અને તેમણે ઈરાન સામે લશ્કરી કાર્યવાહી ન કરી હોત, તો આજે ઈઝરાયલનું અસ્તિત્વ જ જોખમમાં હોત. એટલું જ નહીં, તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું છે કે ઈરાન સામેના યુદ્ધ દરમિયાન અમેરિકાએ જે પણ ખર્ચ કર્યો છે, તેની સંપૂર્ણ ભરપાઈ અમેરિકા દ્વારા સુરક્ષા પૂરી પાડવામાં આવેલા દેશોએ કરવી પડશે. આ દેશોમાં ઈઝરાયલનો પણ સમાવેશ થાય છે. સીબીએસ ન્યૂઝના જાણીતા કાર્યક્રમ '60 મિનિટ્સ' (60 Minutes)ને આપેલા ઇન્ટરવ્યુમાં ટ્રમ્પે આ નિવેદન આપ્યું હતું. 8 નવેમ્બર, 2026ના રોજ પ્રસારિત થયેલા આ ઇન્ટરવ્યુમાં તેમણે ઈરાન યુદ્ધ, ઈઝરાયલની સુરક્ષા અને મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકાની લશ્કરી હાજરી સહિતના મુદ્દાઓ પર વાત કરી હતી.
'અમેરિકા વિના ઈઝરાયલનું અસ્તિત્વ ન હોત'
ઇન્ટરવ્યુ દરમિયાન પત્રકાર રોસ ડૌથેટે ટ્રમ્પને પૂછ્યું હતું કે ઈરાન સામેની લશ્કરી કાર્યવાહી અને હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાં અમેરિકાની લશ્કરી હાજરીનો ખર્ચ કેવી રીતે વસૂલવામાં આવશે? તેના જવાબમાં ટ્રમ્પે કહ્યું હતું કે જે દેશોને અમેરિકાએ સુરક્ષા પૂરી પાડી છે, તેઓએ યુદ્ધ દરમિયાન થયેલા તમામ ખર્ચની ભરપાઈ કરવી પડશે. ટ્રમ્પે દાવો કર્યો હતો કે અમેરિકા વિના આ દેશોનું અસ્તિત્વ જ શક્ય ન હોત. ઈઝરાયલનો ઉલ્લેખ કરતાં તેમણે કહ્યું કે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને અમેરિકાની કાર્યવાહી ન હોત તો ઈઝરાયલ આજે અસ્તિત્વમાં જ ન હોત. તેમણે અગાઉ કરવામાં આવેલા B-2 બોમ્બર વિમાનોના હુમલાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. ટ્રમ્પના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકાએ ઈરાનના ત્રણ પરમાણુ ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવીને તેની પરમાણુ ક્ષમતાને મોટો ફટકો પહોંચાડ્યો હતો. તેમના મતે, આ કાર્યવાહીથી ઈઝરાયલને મોટા જોખમમાંથી બચાવવામાં આવ્યું હતું.
યુદ્ધનો સંપૂર્ણ ખર્ચ વસૂલવાનો દાવો
ટ્રમ્પે ઇન્ટરવ્યુમાં કહ્યું હતું કે અમેરિકા યુદ્ધ દરમિયાન થયેલા તમામ ખર્ચની રકમ પરત મેળવશે. તેમણે એવો પણ દાવો કર્યો કે સંબંધિત દેશોને આ અંગે જાણ કરી દેવામાં આવી છે અને તેઓ ખર્ચ ચૂકવશે. આ નિવેદનથી ઈઝરાયલ સહિત અમેરિકાના સહયોગી દેશો પર નાણાકીય જવાબદારીનો મુદ્દો ચર્ચામાં આવ્યો છે. જોકે, ટ્રમ્પે કયા દેશ પાસેથી કેટલા નાણાં વસૂલવામાં આવશે અથવા ખર્ચની વહેંચણી કેવી રીતે થશે તે અંગે કોઈ ચોક્કસ વિગતો આપી નથી.
ઈરાન સામેની કાર્યવાહીનો બચાવ
ટ્રમ્પે ઈરાન સામે કરવામાં આવેલી લશ્કરી કાર્યવાહીનો બચાવ કરતાં કહ્યું કે ઈરાનને પરમાણુ હથિયાર વિકસાવવાની મંજૂરી આપી શકાય નહીં. તેમના મતે, અમેરિકાની કાર્યવાહીથી ઈરાનની પરમાણુ ક્ષમતાને મોટું નુકસાન થયું છે. બીજી તરફ, ઈરાન લાંબા સમયથી પોતાના પરમાણુ કાર્યક્રમને શાંતિપૂર્ણ હેતુઓ માટેનો ગણાવતું આવ્યું છે. ઈરાનનો દાવો છે કે તેનો પરમાણુ કાર્યક્રમ નાગરિક અને વિકાસલક્ષી જરૂરિયાતો માટે છે. જોકે, અમેરિકા અને તેના સહયોગી દેશો ઈરાનની પરમાણુ ગતિવિધિઓ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરતા રહ્યા છે.
મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકાની લશ્કરી હાજરી પર પણ ચર્ચા
ઇન્ટરવ્યુ દરમિયાન હોર્મુઝની સામુદ્રધુનીમાંથી પસાર થતાં જહાજોની સુરક્ષા માટે અમેરિકાની મોટી લશ્કરી હાજરી અંગે પણ સવાલ કરવામાં આવ્યો હતો. તેના જવાબમાં ટ્રમ્પે કહ્યું કે આ હાજરીનો ખર્ચ બહુ મોટો નથી. તેમણે ફરી ભાર મૂક્યો કે યુદ્ધ પૂરું થયા બાદ સુરક્ષા મેળવનારા દેશો અમેરિકાને ખર્ચ પરત કરશે. ટ્રમ્પે ઈરાન સાથેના સંઘર્ષને લઈને પણ દાવો કર્યો હતો કે અમેરિકાની કાર્યવાહીથી તેને મોટું નુકસાન થયું છે અને હાલ તેઓ યુદ્ધને વધુ ઉગ્ર બનાવવાની ઇચ્છા ધરાવતા નથી. આ નિવેદનો એવા સમયે આવ્યા છે જ્યારે અમેરિકામાં મિડટર્મ ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીને પરાજયનો સામનો કરવો પડ્યો છે. ટ્રમ્પે ઇન્ટરવ્યુમાં ઈરાન યુદ્ધ અને ઈઝરાયલ અંગે અમેરિકામાં વધતી નારાજગીનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. ટ્રમ્પના આ નિવેદનથી એક તરફ ઈરાન સામેની અમેરિકાની નીતિ ફરી ચર્ચામાં આવી છે, તો બીજી તરફ ઈઝરાયલ અને અન્ય સહયોગી દેશો પાસેથી યુદ્ધના ખર્ચની ભરપાઈ કરવાની તેમની માગે આંતરરાષ્ટ્રીય રાજદ્વારી વર્તુળોમાં નવો પ્રશ્ન ઊભો કર્યો છે.







